Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku

Muzeum, które powstało od zera

Muzeum II Wojny Światowej powołano 1 września 2008 roku, w 69. rocznicę wybuchu wojny, początkowo pod nazwą Muzeum Westerplatte. Obecną nazwę nadał mu 26 listopada 2008 roku minister kultury Bogdan Zdrojewski. Pełnomocnikiem, a potem pierwszym dyrektorem był historyk prof. Paweł Machcewicz. Konkurs architektoniczny rozstrzygnięto w 2010 roku, wygrała go gdyńska pracownia Kwadrat. Do czasu budowy siedziby muzeum działało od lutego 2009 roku w tymczasowym biurze przy ulicy Długiej 81/83. Sam wykop pod podziemną część gmachu, tzw. wannę, kosztował 95 mln zł. Budynek wzniosło konsorcjum Warbud i Hochtief za 249,9 mln zł, a w 2015 roku rząd zwiększył łączny budżet inwestycji do 448,9 mln zł.

Muzeum otwarto 23 marca 2017 roku. Do końca tego roku odwiedziło je 413 812 osób, a 24 listopada 2018 roku liczba zwiedzających przekroczyła milion. Instytucję nadzoruje Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Od 2025 roku dyrektorem jest historyk prof. Rafał Wnuk.

Budynek nad Motławą

Gmach stoi przy placu Władysława Bartoszewskiego, nad Motławą, około 200 m od budynku Poczty Polskiej, bronionej 1 września 1939 roku. Najbardziej rozpoznawalna jest przeszklona, przechylona wieża o wysokości 40,51 m, której jedna ze ścian jest nachylona pod kątem 56 stopni. Całość ma około 23 tys. m² powierzchni, ale większość muzeum ukryto pod ziemią. Przed budową archeolodzy przebadali 1,7 ha terenu przy ulicy Wałowej. Na 4. piętrze działa restauracja z widokiem na Gdańsk, a w budynku są też bar bistro, biblioteka i Kino Muzeum.

Wystawa główna 14 metrów pod ziemią

Wystawa główna zajmuje około 5 tys. m² na poziomie –3, około 14 m pod ziemią. Podzielono ją na trzy bloki narracyjne:

• „Droga do wojny”: geneza konfliktu,
• „Groza wojny”: codzienne życie w czasie wojny i okupacja,
• „Długi cień wojny”: skutki agresji niemieckiej i sowieckiej oraz sytuacja geopolityczna po 1945 roku.

Bloki dzielą się na kilkanaście sekcji tematycznych. Źródła podają 18 sekcji, około 2–2,5 tys. eksponatów i około 240 stanowisk multimedialnych. Wśród dużych obiektów jest czołg Sherman Firefly, ustawiony w podziemiach bez silnika. Ekspozycja nie opowiada wyłącznie o frontach i bitwach. Duża część dotyczy codzienności cywilów pod okupacją, a materiały bywają drastyczne, dlatego muzeum zaleca wystawę główną osobom powyżej 12 lat.

Dla młodszych przygotowano wystawę „Podróż w czasie” z rekonstrukcją mieszkania warszawskiej rodziny i sali lekcyjnej. Wstęp na nią obejmuje bilet na wystawę główną. Muzeum ma też salę wystaw czasowych o powierzchni 1000 m², z osobnym cennikiem.

Spory wokół ekspozycji

Muzeum od początku budziło emocje polityczne. W 2016 roku minister Piotr Gliński zapowiedział połączenie go z Muzeum Westerplatte i Wojny 1939, a sprawa trafiła do sądów administracyjnych. W czerwcu 2024 roku dyskusję wywołało usunięcie części materiałów, m.in. o Witoldzie Pileckim, rodzinie Ulmów i o. Maksymilianie Kolbem. Muzeum zapowiedziało ich ponowne włączenie do ekspozycji. Dla zwiedzającego oznacza to, że wystawa jest wciąż modyfikowana. Jesienią 2026 roku trwają też prace remontowe w kolejnych sekcjach.

Ulgi, grupy i zajęcia

Bilet ulgowy na wystawę główną przysługuje m.in. uczniom, studentom do 26 lat, doktorantom, nauczycielom, seniorom powyżej 65 lat, emerytom, rencistom i osobom z niepełnosprawnościami wraz z opiekunami. Honorowane są Karta do kultury i Karta Dużej Rodziny; dzieci i młodzież z KDR do 18 lat włącznie dostają bilet bezpłatny. Bezpłatnie wchodzą też m.in. dzieci do 7 lat i kombatanci, a posiadacze Gdańskiej i Gdyńskiej Karty Mieszkańca raz w roku. Zniżek z Karty Dużej Rodziny nie łączy się z innymi.

Grupy powyżej 10 osób płacą 33 zł lub 23 zł od osoby, a jeden opiekun na 10 osób wchodzi bezpłatnie. Wypożyczenie zestawu tourguide do zwiedzania z przewodnikiem kosztuje 7 zł. Zajęcia edukacyjne kosztują 10 zł dla przedszkoli i 15 zł dla szkół. Bilety grupowe rezerwuje się od poniedziałku do piątku pod numerem 58 766 83 68. W sali wystaw czasowych pokazywano m.in. wystawy „Westerplatte w 7 odsłonach” i „Milion zza oceanu”.

Zima 2026/27: remont, przerwa i ferie

Muzeum to dobry cel na zimowy dzień w Gdańsku, bo cała wystawa jest w budynku, a zwiedzanie zajmuje co najmniej 3–4 godziny. Trzeba jednak znać komunikaty na ten sezon:

• 26 października – 2 listopada 2026: wyłączone sekcje 13 i 14,
• 2–9 listopada 2026: wyłączone sekcje 4 i 5,
• 16–23 listopada 2026: wyłączona sekcja 6,
• 7–26 stycznia 2027: muzeum zamknięte.

Styczniowa przerwa pokrywa się częściowo z feriami w województwach dolnośląskim, łódzkim, opolskim, podkarpackim, podlaskim i śląskim (18–31 stycznia 2027). Ferie w województwie pomorskim (1–14 lutego 2027) przypadają już po ponownym otwarciu. Muzeum jest też nieczynne 1 listopada, 24–26 grudnia i 31 grudnia 2026 roku.

Od 1 stycznia 2026 roku bilet normalny kosztuje 33 zł, ulgowy 23 zł, a rodzinny 72 zł (do 5 osób). Bilet kupiony w ostatnich 30 minutach przed zamknięciem kas kosztuje 17 zł lub 12 zł. We wtorki wstęp jest bezpłatny do limitu 2500 osób. Bilety odbiera się wtedy w kasach, bez rezerwacji, a muzeum jest czynne do 16:00. Audioprzewodnik w 14 językach kosztuje 12 zł. Online sprzedawana jest ograniczona pula biletów na przedziały czasowe, wyłącznie na bilety.muzeum1939.pl.

Oddziałem muzeum jest Muzeum Westerplatte, gdzie od lutego 2026 roku trwa pierwszy etap budowy muzeum plenerowego. Obowiązuje tam zakaz wjazdu na ulicę Sucharskiego i zakaz wstępu na plac budowy.

Lokalizacja i punkt startowy

Muzeum stoi przy placu Władysława Bartoszewskiego 1 w Śródmieściu Gdańska, nad Motławą, na północ od Głównego Miasta. Od Żurawia dzieli je około 10 minut spaceru, a od budynku Poczty Polskiej około 200 m.

Samochodem

Do muzeum dojeżdża się ulicą Wałową, od której prowadzi wjazd na parking podziemny. Śródmieście Gdańska bywa zakorkowane w godzinach szczytu, więc na dojazd warto doliczyć zapas czasu.

Parking

Muzeum ma własny, monitorowany parking podziemny, czynny codziennie w godzinach 6:00–22:00. Według regulaminu z 7 kwietnia 2026 roku osoby z biletem na wystawę główną parkują od środy do niedzieli bezpłatnie przez 3 godziny w czasie otwarcia muzeum. Każda kolejna godzina kosztuje 10 zł. Z biletem na wystawę czasową bezpłatna jest 1 godzina. We wtorki, w dzień bezpłatnego zwiedzania, bez opłat parkuje się tylko 30 minut. Wjazd jest ograniczony do pojazdów o wysokości 1,90 m. Obowiązuje zakaz wjazdu samochodów elektrycznych i aut z instalacją gazową. W automacie płaci się wyłącznie kartą.

Komunikacja publiczna

Przy muzeum jest przystanek Muzeum II Wojny Światowej. Według materiałów muzeum dojeżdża tu autobus linii 130. Z dworca Gdańsk Główny dojdziesz pieszo w kilkanaście minut, idąc w stronę Motławy. Aktualne linie i rozkłady warto sprawdzić w serwisie ZTM Gdańsk.

Dojście piesze

Z Głównego Miasta najprościej iść bulwarem wzdłuż Motławy na północ, mijając Żuraw. Od Długiego Targu to spacer na kilkanaście minut.